5 Dakikada Öldüren Radyoaktif Kalıntı: Fil Ayağı

5 Dakikada Öldüren Radyoaktif Kalıntı: Fil Ayağı

Aleyna ÖZNARÇİÇEĞİ araştırdı ve yazdı.

 

Ukrayna’da Pripyat şehri yakınlarında kurulan Çernobil Nükleer Santralinde 1986 yılında oluşan nükleer kaza sonucu yaşanan Çernobil Faciası birçok iz bıraktı. Bunlardan en tehlikelisi bir radyoaktif kalıntı:The Elephant’s Foot. Türkçe’de bilinen adıyla Fil Ayağı.

Bu kazada, doğrudan 31 kişi öldü. Geniş alana yayılan radyasyonla birlikte sonuçların çok daha ağır olduğu tahmin ediliyor. Çernobil’den en çok etkilenen ülkeler kuşkusuz Ukrayna, Belarus ve Rusya. Kaza sonrasında Belarus tarım alanlarının %22’si,ormanlık alanlarının %21’i kullanılamaz hale geldi. Rusya’da 17 milyon km² alan radyoaktif kirliliğe maruz kaldı.

UNSCEAR raporuna göre 2008 yılına kadar yüksek oranda radyasyondan etkilenen 4000 kişiden 64’ünün öldüğü doğrulanmıştır. Bu da %1.6 ile ciddi bir orana sahiptir. Çernobilin etkileri aradan geçen yıllara rağmen hala sürüyor.

Çernobil felaketinde yüksek sıcaklıktaki nükleer yakıt çubuklarını söndürmek için kullanılan su seviyesinin düşmesi ve reaktörlerin tasarımından kaynaklı sorunlar nedeniyle ortaya çok fazla buhar çıktı. Bu buhar,4.reaktörde 1000 tonluk plakayı yerinden sökerek büyük bir patlamaya neden oldu. Ortaya çıkan radyoaktif atıklar ve ısı sebebiyle eriyen maddelerden corium yığını oluştu. Bu yığının,2 metreden daha geniş ve yüzlerce ton olduğu tahmin ediliyor. Fil ayağına benzemesiyle The Elephant’s Foot adı verildi.

Fil Ayağı

Fil Ayağı oluştuktan 10 sene sonra çekilen fotoğraf.

 Fil Ayağı kum, erimiş beton gibi malzemelerin radyoaktif maddelerle birleşmesi sonucu oluşan katı bir kütledir. Bu patlama sırasında orda çalışan işçilerin tamamının birkaç sene içinde yüksek radyasyondan öldüğü bilinmektedir.

Bu maddenin yakınlarında durmak insanlar için büyük bir tehdit haline geldi.30 saniye içerisinde baş dönmesi, aşırı yorgunluk hissi başlıyor ve bir haftada ölüme sebep olabiliyor.2 dakika boyunca maruz kalan kişilerde iç kanama, kusma, ateş belirtileri başlıyor.5 dakika maruz kalan kişinin ise 1-2 gün ömrü kaldığı söylenebilir.

Fil Ayağı ile ilgili en büyük tehlike reaktörün temeline zarar vermesidir. Reaktörün, altındaki su kanallarında su ile teması sonucu ortaya büyük bir felaketin daha çıkabileceği biliniyor. Reaktör, çevreye verdiği zararın önlenmesi için kalın bir beton tabakasıyla örtüldü ancak araştırmacıların gözlem yapabilmesi için boşluklar bırakıldı. Çernobil’in önümüzdeki 100.000 sene boyunca zehirli radyoaktif madde saçacağı tahmin ediliyor. Bu sebeple insanlığın ilerideki yıllarda büyük bir nükleer facia yaşaması muhtemel gözüküyor.

Ikctekno‘yu takipte kalın. 🙂

Kaynak: https://www.webtekno.com/cernobil-elephants-foot-h68937.html

                 

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir